Amerikan Axios haber platformunun ABD’li yetkililere dayandırdığı habere nazaran Trump, geçen hafta salı günü Beyaz Saray’da yapılan İran toplantısından evvel bu ülkeye yönelik atak buyruğu vermeye hazırdı.
Haberde görüşlerine yer verilen ABD’li bir yetkili, durumun ciddiyetini anlatarak, “Gerçekten çok yakındı. Ordu çok süratli bir formda harekete geçmeye hazırdı. Lakin o buyruk hiç gelmedi.” tabirlerini kullandı.
Yetkili, salı günkü toplantı öncesinde İsrail, Suudi Arabistan ve İranlı yetkililerle yapılan diplomatik temaslardan çıkan sonuçların ele alındığını ve bölgedeki ABD müttefiklerinin mümkün bir atağa soğuk baktıklarını ilettiklerini kaydetti.
Witkoff-Erakçi görüşmesi dönüm noktası oldu
Bu süreçte belirleyici görüşmenin Trump’ın Özel Temsilcisi Steve Witkoff ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi arasında yapılan bilinmeyen görüşme olduğu belirtildi.
Çarşamba sabahı Erakçi’nin Witkoff’a bir bildiri göndererek, “İran’da göstericilere yönelik infazların durdurulduğunu taahhüt ettiği” ve İran’ın bu taahhüdünün Trump’ın muhtemel atak buyruğunu durdurmasında karar verici unsurların başında geldiği bildirildi.
Haberde, Trump’ın taarruz buyruğunu durdurmasında ayrıyeten Amerikan askeri birliklerinin Karayipler ve Asya’ya kaydırılmasından doğan lojistik hazırsızlık olduğu da kaydedildi.
Bu süreçte Pentagon’un “Orta Doğu için muhtemel askeri seçenekleri sınırlandırdığı” ve Trump’ın da bu lojistik durumu göz önünde bulundurduğu belirtildi.
Ayrıca İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun Trump’a, “İsrail’in İran’ın misillemesine hazırlıklı olmadığını” ve “önerilen ABD planının kâfi güce sahip olmadığını” söylediği bildirildi. Misal biçimde Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’ın da bu mevzuya ait derin kaygılarını lisana getirdiği kaydedildi.
ABD’li yetkili, tüm bu faktörler ışığında çarşamba günü öğlenden sonra Trump’tan artık İran’a yönelik bir akın buyruğunun gelmeyeceğinin katılaştığını belirtti.
İran’daki gösteriler
İran’da 28 Aralık 2025’te lokal para ünitesinin döviz karşısında süratle bedel kaybetmesi ve ekonomik ıstırapların derinleşmesi nedeniyle Tahran Büyük Çarşı’da esnafın öncülüğünde başlayan şovlar ülke geneline yayılmıştı.
Başkent Tahran’da 8 Ocak’ta şiddetlenen protestolar sırasında çıkan olaylar sonrasında ülke idaresi internet erişimini engellemişti.
İranlı yetkililerden olaylarda ölen ya da yaralananların toplam sayısına ait şu ana kadar açıklama yapılmazken ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA), şovlarda çıkan olaylarda 3 bin 308 kişinin hayatını kaybettiğini, 24 bin 266 kişinin gözaltına alındığını duyurmuştu.
İran’da şovlar birkaç gündür sona ermiş durumda. Meyyit ve gözaltı sayısındaki artışın, HRANA’ya ulaşan sayıların teyit edilme sürecinden kaynaklandığı belirtiliyor.
